Indeks nośności opony – jak dobrać właściwy, aby jeździć bezpiecznie?

Indeks nośności, zwany też z ang. Load index (LI) to parametr informujący o tym, jak maksymalnie może być obciążona opona. Wartość ta zależna jest od prawidłowego ciśnienia i maksymalnej prędkości. Indeks ten widnieje na przedostatnim miejscu w wytłoczonym na ścianie opony rozmiarze i występuje zawsze w parze z indeksem prędkości. W tym przykładzie 185/65 R15 88 H indeks nośności opony kryje się pod cyfrą 88, a jego wartość odpowiada zawsze masie podanej w kilogramach i w tym przypadku wynosi max. 560 kg/oponę.

A gdzie znaleźć informacje, jakie maksymalne obciążenie wskazuje dany indeks? Otóż wszystkie wartości zostały zebrane w tabeli indeksów nośności, którą znajdziemy w internecie na wielu stronach portali motoryzacyjnych, producentów opon czy sklepów internetowych. W tabeli tej znajdują się indeksy nośności opon dla wszystkich typów pojazdów, od motocykli po pojazdy rolnicze. Poniżej wymienione zostały najpopularniejsze indeksy nośności opon samochodowych:

• 82 – max. 475 kg
• 91 – max. 615 kg
• 94 – max. 670 kg
• 95 – max. 690 kg
• 98 -  max. 750 kg
• 99 - max. 775 kg

Niestety wielu kierowców nie wie, że indeks nośności opony został ściśle określony przez producenta i wybierając nowe ogumienie należy zawsze stosować się do jego zaleceń. Informacje o tym, jaki indeks nośności jest homologowany dla naszego pojazdu znajdują się na tabliczce znamionowej, a także w instrukcji pojazdu, klapce wlewu paliwa czy na słupku drzwi od strony kierowcy.

Przy pomocy indeksu nośności można nie tylko sprawdzić maksymalne obciążenie opony, ale także wyliczymy dopuszczalną masę całkowitą pojazdu (DMC). Wystarczy wartość indeksu nośności pomnożyć razy cztery opony, czyli dla indeksu  91 – 615 kg DMC wynosi 2460 kg. Uzyskany wynik może być nieznacznie wyższy, niż ten podany w dowodzie rejestracyjnym.

Wartości indeksów nośności  podawane w tabelach są ustandaryzowane. Zostały one określone przy ciśnieniu w oponie wynoszącym 2,5 bara. W przypadku zmiany ciśnienia w oponach może również ulec zmianie maksymalne możliwe obciążenie opon. Generalnie należy pamiętać o zasadzie - im niższe ciśnienie w oponach, tym mniejsze ich maksymalne obciążenie. To samo dotyczy wyższych prędkości, które również mają wpływ na wskaźnik nośności.

Można natomiast zwiększyć nośność opon, zwiększając ciśnienie w oponach. Niemniej jednak należy zwrócić uwagę, jakie ciśnienie jest zalecane przez producenta dla danego pojazdu i dla zapewnienia maksymalnego bezpieczeństwa zawsze należy przestrzegać jego zaleceń.

Z racji iż opony posiadają dwa indeksy – prędkości i nośności, często niestety dochodzi do pomyłek, w którym przypadku dozwolone jest zamontowanie niższego indeksu niż homologowany. Otóż taka sytuacja możliwa jest wyłącznie przy montażu opon zimowych z niższym indeksem prędkości, ale pod pewnymi warunkami. I faktycznie jest to dość logiczne, bo w zimowych warunkach zazwyczaj jeździmy wolniej. Jeśli chodzi o nośność pojazdu, to niezależnie od pór roku nie ulega ona zmianie, więc tutaj przepisy zabraniają użytkowania opon z niższym indeksem nośności.

Gdyby ktoś jednak mimo wszystko rozważał takie rozwiązanie, to zdecydowanie odradzamy, bo w ten sposób ryzykuje znacznie więcej niż pogorszenie komfortu jazdy czy uszkodzenie opony. Nagły wystrzał w trakcie jazdy spowodowany przeciążeniem ogumienia może stworzyć groźną sytuacje realnie zagrażającą bezpieczeństwu wszystkich uczestników ruchu. Konsekwencji takiego działania jest jednak więcej. Mimo ważnego ubezpieczenia OC, ubezpieczyciel może odrzucić wniosek o wypłatę odszkodowania, a rutynowa kontrola policyjna może zakończyć się wlepieniem mandatu. Ponadto opony użytkowane niezgodnie z zaleceniami producenta tracą gwarancję. Dlatego lepiej zastanowić się, czy warto podejmować takie ryzyko…

Mniej restrykcyjne są przepisy w przypadku montażu opon z wyższym indeksem nośności i niektórzy kierowcy decydują się na takie rozwiązanie. Ale przed kupnem takiego ogumienia warto sprawdzić, czy się to opłaca, bo jazda na oponach z wyższym indeksem nośności niż homologowany ma swoje plusy i minusy.

 A co zachęca kierowców do wyboru takiego ogumienia? Przede wszystkim poprawa właściwości jezdnych – większa stabilność podczas jazdy, zwłaszcza pod wiatr, większa responsywność na ruchy kierownicą, a także lepszy komfort prowadzenia. Zalety te docenią szczególnie pasjonaci dynamicznej jazdy, którzy chcą czuć pełną kontrolę nad autem podczas wchodzenia w zakręty.

A dlaczego użytkowanie opon z wyższym indeksem nośności nie do końca jest opłacalne? Otóż ogumienie takie jest droższe, a wyższe koszty związane są także z większym zużyciem paliwa na skutek większych oporów toczenia. Poza tym pogorszeniu ulega również komfort jazdy wynikający z większej sztywności opon.

„Reinforced“, „Extra Load“ lub „XL“ to terminy stosowane w przypadku opon samochodowych o szczególnie dużej nośności (np. furgonetki, minibusy, pojazdy terenowe, vany, auta sportowe). Na ścianie bocznej takiego ogumienia znaleźć można także literę C z ang. commercial. Opony takie charakteryzują się podwyższoną nośnością, aby podołać większym obciążeniom. Dlatego jeśli dla naszego pojazdu homologowane są opony XL, to bezwzględnie należy takie stosować.

Szczególna sytuacja dotyczy nośności opon dla pojazdów dostawczych i ciężarowych. Wówczas na ścianie bocznej wybity jest podwójny indeks nośności, np. 109/107. W tym przypadku pierwsza liczba oznacza maksymalną nośność przy oponach pojedynczych (109 - 1030 kg), a druga liczba przy oponach bliźniaczych (107 - 975 kg).

Dla gwarancji maksymalnego bezpieczeństwa w trakcie jazdy kluczowy jest odpowiedni dobór opon do samochodu. Zanim jednak kupimy nowy komplet, warto wcześniej sprawdzić w instrukcji auta, jakie parametry powinny posiadać nowe opony. Aby jeździć bezpiecznie i komfortowo, konieczne jest stosowanie ogumienia zgodnie ze specyfikacją producenta. Dotyczy to także indeksu nośności, który ma niebagatelne znaczenie dla prawidłowego funkcjonowania opon, komfortu prowadzenia i przede wszystkim naszego bezpieczeństwa. Dlatego należy pamiętać, że pod żadnym pozorem nie wolno montować opon z niższym indeksem nośności niż homologowany, bo takie działanie jest skrajnie nieodpowiedzialne i niebezpieczne. Dozwolone jest jedynie stosowanie wyższych indeksów nośności, ale najlepiej po przeanalizowaniu plusów i minusów takiego rozwiązania.